Aslonova Sevinch Asror qizi

Aslonova Sevinch Asror qizi 2006-yil 13-iyulda Buxoro viloyati Jondor tumanida tug‘ilgan. Uning tug‘ilgan hududi ham, hozirgi yashash joyi ham Jondor tumani ekanligi hayot yo‘lining dastlabki va bugungi bosqichlari shu makon bilan chambarchas bog‘liqligini anglatadi. Tarjimai holidagi ushbu aniq hududiy tayanch uning o‘qish va kelajak rejalari haqidagi fikrlarini tushunishda muhimdir.

Uning ism-sharifi — Aslonova Sevinch Asror qizi. Biografik ma’lumotlarda otasining ismi bilan berilgan to‘liq ism uning shaxsiy va rasmiy ta’rifini belgilaydi. Sevinch o‘zini ta’lim oluvchi, kitobxon va pishiriq tayyorlashni yaxshi ko‘radigan inson sifatida namoyon etadi; ayni paytda, u kelajakni faqat hozirgi talabalik davri bilan emas, balki keyingi ilmiy darajalar sari yo‘l sifatida ko‘radi.

Uning hayot yo‘li haqida berilgan ma’lumotlarda bolalik yoki oilaviy muhitning alohida tafsilotlari keltirilmagan bo‘lsa-da, tug‘ilib-o‘sgan tumanida istiqomat qilayotgani uning hudud bilan bog‘liqligini ko‘rsatadi. Sevinchning rejalari esa o‘z hududidan qat’i nazar, pedagogik tayyorgarlikni amaliy maktab faoliyati va ilmiy izlanishlar bilan birlashtirishga qaratilgan. Bu yo‘nalish uning kasbni uzoq muddatli mas’uliyat deb bilishini anglatishi mumkin.

2006-yilda tug‘ilgan Sevinch bugun oliy ta’limning yakuniy bosqichlaridan birida turib, avvalgi o‘qish tajribasi hamda kelajakdagi maqsadlari orasida izchil bog‘lanish qurmoqda. Uning o‘ziga bergan qisqa ta’rifidagi “Magistratura maqsadi” iborasi aynan shu izchillikni ifodalaydi: bakalavr davri uning uchun yakun emas, navbatdagi akademik qadamga tayyorgarlikdir.

Sevinch 38-maktabni tugatgan. Maktabni bitirishi uning keyingi kasbiy tanloviga olib kelgan muhim ta’limiy bosqich hisoblanadi. U ayni paytda Shahrisabz davlat pedagogika institutida tahsil oladi. Ushbu tanlov Sevinchning kelgusida maktab bilan bog‘liq kasbda ishlash niyatiga mos keladi, chunki u boshlang‘ich sinf o‘qituvchisi bo‘lishni rejalashtirgan.

U Shahrisabz davlat pedagogika institutining 4-bosqich talabasi bo‘lib, Boshlang‘ich ta’lim yo‘nalishida o‘qiydi. Nomzodning bir javobida yo‘nalish “Bodhlangʻich ta'lim” shaklida qayd etilgan bo‘lsa, biografik matn va boshqa javoblarda “Boshlang‘ich ta’lim” shakli qo‘llangan. Mazmunan uning pedagogik yo‘nalishda, xususan, kichik yoshdagi o‘quvchilar bilan ishlashga tayyorgarlik beradigan mutaxassislikda tahsil olayotgani aniqdir.

Uning hozirgi o‘qish bosqichi 4-bosqich ekani maqsadlarining yaqin muddatda amalga oshish rejalari bilan bog‘lanadi. Sevinch shu yil bakalavr bosqichini tugatib, o‘qishini keyingi pog‘onada davom ettirmoqchi. Demak, institutdagi bugungi davr uning nazarida diplom olish bilan tugaydigan vaqt emas, balki kasbiy va ilmiy yo‘lga puxta tayyorlanish davridir.

Boshlang‘ich ta’lim yo‘nalishini tanlashi uning hayotiy shiori bilan hamohangdir. U bolalik davridagi o‘quvchilarga beriladigan bilim va e’tibor keyinchalik katta natijalarga zamin bo‘lishini qadrlaydi. Shu ma’noda uning yo‘nalish tanlovi nafaqat o‘qish sohasi, balki kelajakdagi pedagogik qarashlari ifodasi sifatida ham ko‘rinadi.

Sevinch faoliyatini o‘qishga kirganidan boshlab boshlaganini aytadi. Bu ta’rif uning kasbiy shakllanishi institutdagi o‘qish jarayoni bilan bir paytda boshlanganini bildiradi. U mazkur davrni faqat nazariy bilim olish emas, balki tanlangan soha bo‘yicha o‘zini tayyorlash va kelajakdagi vazifalarni anglash davri sifatida qabul qilayotgani seziladi.

Uning aniq yutuqlaridan biri — turk tilidan sertifikatga egaligidir. Sertifikat uning qo‘shimcha til ko‘nikmasi ustida ishlaganini tasdiqlaydi. Berilgan ma’lumotlarda sertifikatning darajasi, olingan sanasi yoki uni bergan tashkilot ko‘rsatilmagan, ammo mazkur natija Sevinchning asosiy mutaxassisligidan tashqari o‘z bilim doirasini kengaytirishga intilganini ko‘rsatadi.

Til sertifikati va kitobxonlik qiziqishi o‘zaro to‘ldiruvchi jihatlar sifatida talqin qilinishi mumkin. U bo‘sh vaqtida kitob o‘qishini aytgan. Kitob mutolaasi uning bilimlarini muntazam boyitishga e’tibor berishini ko‘rsatsa, turk tilidan sertifikat maqsadli mehnatning muayyan natijasidir. Bu ikki yo‘nalish Sevinchning o‘z ustida ishlashni kundalik odat bilan bog‘lashga urinayotganidan dalolat beradi.

Uning faoliyat haqidagi qarashi akademik rejalari bilan uzviydir. O‘qishga kirganidan boshlangan ushbu yo‘l kelajakda pedagog sifatida maktabga borish niyati va undan keyingi ilmiy izlanishlar bilan davom etishi ko‘zlangan. Shunday qilib, hozirgi talabalik tajribasi Sevinch uchun kelgusidagi o‘qituvchilik hamda ilmiy yo‘lning boshlang‘ich nuqtasi bo‘lib xizmat qiladi.

Sevinch o‘zi sevgan kasb bo‘yicha maktabda bolajonlarga boshlang‘ich sinf o‘qituvchisi sifatida dars berishni rejalashtirgan. Uning bu niyatida tanlangan mutaxassislik va kelajakdagi amaliy ish o‘rni bir-biriga to‘g‘ri keladi. U o‘qituvchilikni mavhum orzu sifatida emas, aynan maktabdagi bolajonlar bilan ishlash orqali tasavvur qiladi.

Uning ilhomlantiradigan hayotiy shiori: «Kichik qalblarga katta orzular, katta kelajakka mustahkam poydevor». Ushbu iqtibos Sevinchning kasb haqidagi tasavvurini ochadi. Unda bolalarning qalbi, ularning orzulari va kelajak uchun poydevor yaratish g‘oyasi mujassam. Bu fikr o‘qituvchining vazifasini faqat bilim berish bilan cheklamasdan, o‘quvchining istiqboli uchun mas’uliyatni ham anglash sifatida talqin qilish mumkinligini ko‘rsatadi.

Uning pedagogik rejasida “nasib bo‘lsa” degan mulohaza ham bor. Bu ibora Sevinchning orzulariga ishonch bilan qarashi bilan birga, kelajakdagi natijalarga kamtarlik va hayotiy ehtiyotkorlik bilan munosabatda bo‘lishini anglatadi. U maktabda ishlash istagini hozirdanoq magistraturada davom etish niyatidan ajratmaydi; aksincha, bu ikki yo‘lni bir-birini to‘ldiradigan maqsadlar sifatida ko‘radi.

Pedagogika institutidagi o‘qish va maktabda dars berish rejasi Sevinchning kasb tanlovini aniqroq belgilaydi. U bolajonlar bilan ishlashni istar ekan, o‘zining shiori orqali ularda katta orzularni qo‘llab-quvvatlashni muhim deb biladi. Bu qarash uning kelajakda sinf xonasidagi faoliyatiga qanday ma’no yuklashni xohlashini ko‘rsatadi.

Sevinch shu yil bakalavr bosqichini tugatib, o‘qishini magistraturada davom ettirishni rejalashtirgan. Uning kelajak rejalari birgina keyingi qabul bosqichi bilan cheklanmaydi. U o‘qishini magistratura, doktorantura, dotsentlik va PhD yo‘nalishlarida davom ettirishni istaydi. Bu maqsadlar uning uzoq muddatli akademik niyatini aniq ko‘rsatadi.

U magistraturada tahsil olib, PhD bo‘lganlarga juda havas qilishini bildirgan va o‘zi ham shu yo‘ldan borishni maqsad qilgan. Bu yerda ilhom manbai sifatida aniq bir shaxs emas, ilmiy darajaga erishgan insonlarning tajribasi namoyon bo‘ladi. PhD sohiblariga havas qilishi Sevinch uchun ilmiy izlanish, izchil o‘qish va professional o‘sish qadrlanishini anglatadi.

Bo‘sh vaqtida u magistratura uchun bilimlarini oshiradi. Bu odat uning rejalari faqat kelajak haqida aytilgan istak emasligini, ular uchun bugundan tayyorgarlik ko‘rayotganini ko‘rsatadi. Kitob o‘qish bilan bir qatorda keyingi o‘qish bosqichi uchun bilim yig‘ishi uning o‘z ustida ishlashga bo‘lgan munosabatini amaliy jihatdan ifodalaydi.

Sevinchning maqsadlari o‘qituvchilik amaliyoti va ilmiy rivojlanishni yonma-yon tasavvur etishi bilan e’tiborlidir. U maktabda dars berishni xohlaydi, shu bilan birga doktorantura, dotsentlik va PhD tomon harakatlanishni niyat qiladi. Bu rejalar amalga oshishi kelgusidagi ta’lim va mehnat jarayoniga bog‘liq bo‘lsa-da, uning bugungi tanlovlari mazkur yo‘lga jiddiy tayyorgarlik ko‘rayotganini bildiradi.

Sevinchning fikricha, lider bo‘lish uchun o‘z fikrini erkin bayon qila olish va yutqazganida ham hech qachon taslim bo‘lmaslik muhim. Bu qarashda liderlik ikki asosiy jihat — muloqotdagi erkinlik va qiyinchilik oldidagi bardoshlilik — bilan bog‘langan. U rahbarlikni faqat boshqalarni boshqarish emas, balki o‘z nuqtayi nazarini aniq bildirish va muvaffaqiyatsizlikdan keyin ham harakatni davom ettirish qobiliyati sifatida tushunadi.

U boshqalar undan qat’iyatlilikni, rahbarlikni va va’daga vafo qilishni o‘rganishlari mumkin deb hisoblaydi. Ushbu uch fazilat uning shaxsiy mezonlarini ifodalaydi. Qat’iyat uning ilmiy va kasbiy rejalari bilan, rahbarlik esa liderlik haqidagi qarashi bilan uyg‘unlashadi. Va’daga vafo qilish esa insoniy munosabatlarda ishonchni muhim deb bilishini ko‘rsatadi.

Sevinchning fikrini erkin bayon qilish haqidagi yondashuvi bo‘lajak o‘qituvchilik kasbi uchun ham ahamiyatli bo‘lishi mumkin. Pedagog o‘z bilimini tushuntirishi, o‘quvchilar bilan muloqot qilishi va ularda savol berish madaniyatini qo‘llab-quvvatlashi lozim bo‘lgan sharoitda bu fazilatlar uning kasbiy qarashlari bilan mos keladi. Biroq Sevinch bu xulosalarni nazariy da’vo sifatida emas, o‘zi muhim deb bilgan insoniy tamoyillar sifatida bildiradi.

Taslim bo‘lmaslik haqidagi pozitsiya Sevinchning bakalavrni yakunlab, keyingi ilmiy bosqichlarga o‘tish niyati bilan ham bog‘lanadi. U oldiga bir necha yillik maqsadlarni qo‘yar ekan, natijaga erishish uchun uzluksiz harakat kerakligini anglaydi. Shu sababli qat’iyat uning shaxsiy xarakteri haqidagi tasavvurda ham, kelajak dasturida ham markaziy o‘rin tutadi.

Sevinch bo‘sh vaqtida kitob o‘qiydi. Mutolaa uning o‘zini rivojlantirish usullaridan biri bo‘lib, magistraturaga tayyorgarlik uchun bilimlarini oshirish bilan birga tilga olinadi. U o‘qishni faqat institut darslari doirasida qoldirmasdan, mustaqil izlanish uchun ham vaqt ajratadi. Kitobxonlik uning qisqa bioyorliqlaridan biri sifatida ham qayd etilgan.

U pishiriqlar pishirishni juda yoqtiradi. Bu qiziqish Sevinchning akademik rejalari yonida kundalik hayotdagi ijodiy va amaliy mashg‘ulotini ko‘rsatadi. Pishiriq tayyorlash uning shaxsiy hayoti haqidagi muhim ma’lumotlardan biri sifatida keltirilgan bo‘lib, bu mashg‘ulot uning faol hayotida o‘ziga xos qiziqish uchun ham o‘rin borligini anglatadi.

Kitob o‘qish va pishiriq pishirish mazmunan turlicha mashg‘ulotlar bo‘lsa-da, ikkalasi Sevinchning qiziqishlari doirasini tasvirlaydi. Bir tomonda bilimlarni kengaytirishga qaratilgan mutolaa va keyingi o‘qish bosqichiga hozirlik bo‘lsa, boshqa tomonda pishiriq tayyorlashga bo‘lgan mehr bor. Bu jihatlar uni faqat kasbiy maqsadlar orqali emas, balki o‘z qiziqishlariga ega talaba sifatida ham ko‘rsatadi.

Uning yoshlar uchun bildirgan motivatsion fikri hayotiy shiori bilan bir xil mazmunda yangraydi: «Kichik qalblarga katta orzular, katta kelajakka mustahkam poydevor». Bu murojaatda orzu qilish va uning uchun zamin yaratish g‘oyasi mujassam. Sevinchning kitobxonlik odati, til sertifikati, kelgusi o‘qishga tayyorgarligi va pedagogik niyatlari mazkur fikrni o‘zining bugungi yo‘li orqali ro‘yobga chiqarishga intilayotganini ko‘rsatadi.

Bugun Aslonova Sevinch Asror qizi Shahrisabz davlat pedagogika institutining yakuniy bosqichida o‘qib, bakalavrni tugatish arafasida turibdi. Uning yo‘li 38-maktabdan pedagogik mutaxassislikka, talabalik davrida olingan turk tili sertifikatidan muntazam kitobxonlik va keyingi ilmiy pog‘onalarga tayyorgarlikkacha bo‘lgan aniq qadamlar bilan belgilanadi. Maktabda bolajonlarga dars berish istagi uning kasbiy yo‘nalishini, magistratura, doktorantura, dotsentlik va PhD haqidagi rejalari esa uzoq istiqbolini belgilaydi.

U o‘z kelajagini qat’iyat, erkin fikr va va’daga vafo qilish tamoyillari asosida qurishni istaydi. Sevinchning oldidagi maqsadlar hali amalga oshirilishi kerak bo‘lgan rejalar bo‘lsa-da, ular uchun bugundan bilim oshirayotgani, o‘qishni davom ettirish niyatini aniq bildirayotgani hamda o‘ziga yaqin pedagogik kasbni tanlagani uning yo‘lida mantiqiy davomiylik borligini ko‘rsatadi. Shu tariqa Jondor tumanidan boshlangan hayot yo‘li kelgusida maktab amaliyoti va ilmiy izlanishlarni birlashtirishga qaratilgan realistik intilish bilan davom etmoqda.