Xoldarova Ruxshona G‘ulom qizi

Ruxshona Toshkent viloyati, Parkent tumanida yashaydi. Uning tarjimai holida aynan shu hudud bugungi hayoti kechayotgan makon sifatida qayd etiladi. Parkent tumani bilan bog‘liq bu ma’lumot uning o‘z maqsadlarini mahalliy hayot, atrofidagi insonlar va yurt ravnaqiga daxldorlik hissi bilan bog‘lashini tushunishga yordam beradi. U o‘z rivojini faqat shaxsiy yutuq sifatida emas, balki atrofdagilarni ham o‘sishga undash imkoniyati deb qabul qiladi.

2005-yil 13-aprelda tug‘ilgan Ruxshona hayotining talabalik bosqichida o‘z kasbiy yo‘nalishini ongliroq belgilashga e’tibor qaratmoqda. Unga kuchli ta’sir ko‘rsatgan omillardan biri bilim olish va mustaqil fikrlashga intilish bo‘lgan. Bu ikki jihat uning javoblarida yonma-yon tilga olinadi: bilim insonni kengroq imkoniyatlarga olib chiqsa, mustaqil fikrlash bu imkoniyatlarni anglash va tanlov qilishga yordam beradi.

U qiyinchiliklarni faqat to‘siq deb emas, balki o‘z ustida ishlash zaruratini eslatuvchi holat deb baholaydi. Har bir murakkab vaziyat unga xatolaridan xulosa chiqarish, maqsad sari qat’iyat bilan yurish va o‘zini rivojlantirishni o‘rgatganini ta’kidlaydi. Bunday qarash Ruxshonaning keyingi tajribalariga ham asos bo‘lib xizmat qilgan: maktabdagi intilish, universitetdagi izlanish, til o‘rganish va jamoatchilik ishlariga qiziqish uning uchun alohida-alohida emas, balki bir yo‘nalishdagi mehnatning tarkibiy qismlaridir.

Ruxshona maktabni qizil diplom va oltin medal bilan bitirgan. Bu ikki natija uning umumiy o‘rta ta’lim davrida o‘qishga jiddiy yondashganini ko‘rsatadigan aniq ko‘rsatkichdir. Qizil diplom hamda oltin medal uning maktab bosqichini alohida natija bilan yakunlaganini bildiradi. Mazkur muvaffaqiyat keyingi oliy ta’lim yo‘liga tayyorgarlikning muhim qismi bo‘lgan.

Uning tajribasida maktabdagi yutuq bir martalik e’tirof sifatida qolmagan. Ruxshona o‘zida shakllangan o‘qishga mas’uliyatli munosabatni talabalik paytida ham davom ettirmoqda. Uning fikricha, boshqalar undan qiyinchiliklarga qaramay maqsad sari borish, o‘z ustida ishlash va o‘qishga jiddiy munosabatda bo‘lish borasidagi tajribani o‘rganishlari mumkin. Bu fikr maktabdagi natijalar ortida muntazam sa’y-harakat turganini anglatadi.

Ruxshonaning yondashuvida muvaffaqiyatni saqlab qolish uchun vaqtni to‘g‘ri taqsimlash ham muhim. U talabalik davrida o‘qish, yangi til egallash va bilim hamda ko‘nikmalarni muntazam rivojlantirish bo‘yicha o‘z tajribasini ulashishi mumkinligini aytadi. Demak, u uchun natija faqat baho yoki mukofot bilan o‘lchanmaydi; kun tartibini to‘g‘ri tashkil etish, maqsadni unutmaslik va o‘sishni davom ettirish ham shu natijaning zarur shartlaridir.

Ruxshonaning hayotidagi muhim voqealardan biri universitetga kirishi bo‘lgan. Aynan shu bosqichdan boshlab u kelajakdagi kasbiy yo‘nalishi haqida jiddiyroq o‘ylay boshlagan. Oliy ta’lim unga faqat yangi fanlarni o‘rganish emas, balki o‘z qiziqishlarini kasbiy istiqbol bilan bog‘lash imkonini ham bergan. Bu qaror uning hayotida keyingi rejalarning aniqroq shakllanishiga xizmat qilgan.

Hozirda u Mirzo Ulug‘bek nomidagi O‘zbekiston Milliy universitetining 4-kurs talabasi. U etika va estetika yo‘nalishida tahsil oladi hamda bu sohadagi yo‘lini 4 yil oldin boshlagan. To‘rt yil davomida tanlangan mutaxassislik doirasida ta’lim olish uning qiziqishlarini nazariy bilim, kasbiy ko‘nikma va amaliy maqsadlar bilan bog‘lashiga zamin yaratgan.

Etika va estetika yo‘nalishi Ruxshonaning jamiyatdagi axloqiy qadriyatlarga qiziqishi bilan hamohangdir. U insoniy munosabatlar, mas’uliyat, odob-axloq masalalari va insonning ichki hamda tashqi dunyosi bilan bog‘liq tushunchalarga befarq emas. Shu sababli uning tanlagan sohasi shunchaki o‘quv dasturi emas, balki hayotiy qarashlari bilan bog‘liq izlanish maydoni sifatida ham ko‘rinadi. Biroq u olgan nazariy bilimni amaliyot bilan bog‘lashni asosiy vazifa deb biladi.

Ruxshona yoshlar bilan ishlash, ta’lim, inson resurslari va jamiyatdagi axloqiy qadriyatlar masalalariga qiziqadi. Bu qiziqishlar keng ko‘lamli bo‘lsa-da, ularni birlashtiradigan nuqta insonning rivoji va uning jamiyatdagi o‘rnidir. Inson resurslari masalasi uning e’tiborida shaxsning qobiliyati, salohiyati va imkoniyatlarini ro‘yobga chiqarish mavzusi sifatida turadi. Axloqiy qadriyatlarga qiziqish esa bunday rivojning mas’uliyat va insoniy mezonlardan ajralmasligini ko‘rsatadi.

Uning nazarida yosh avlodning kamoloti faqat bir soha bilan cheklanmaydi. Bilim olish, kasbiy ko‘nikmalarni kengaytirish, til o‘rganish, o‘ziga ishonch va mas’uliyat kabi jihatlar bir-birini to‘ldiradi. Ruxshona kelgusida O‘zbekiston yoshlarining rivojlanishiga hissa qo‘shishni muhim deb biladi. Bu niyat u uchun mavhum istak emas, balki o‘zi ham doimiy o‘rganishda bo‘lishni talab qiladigan maqsaddir.

Ruxshona atrofidagi insonlarni rivojlanishga undashni ham qadrlaydi. U bunda buyruq yoki quruq chaqiriqdan ko‘ra, shaxsiy namuna muhimroq ekanini liderlik haqidagi qarashlarida ochib beradi. Uning fikricha, haqiqiy lider faqat boshqalarga topshiriq beradigan kishi emas. U avvalo o‘zi namuna bo‘la olishi, qabul qilgan qarorlari oqibati uchun javob bera olishi hamda jamoasini qo‘llab-quvvatlashi lozim. Bu yondashuv Ruxshonaning ijtimoiy masalalarga munosabatida mas’uliyat markaziy tushuncha ekanini ko‘rsatadi.

Ruxshona Milliy tiklanish partiyasida faoliyat yuritib, sertifikatlarga ega bo‘lgan. Uning bu tajribasi o‘qishdan tashqari jamoatchilik hayotida ham ishtirok etishga intilganini anglatadi. Sertifikatlar mazkur faoliyatning e’tirof etilgan natijasi sifatida qayd etiladi. Shu bilan birga, berilgan ma’lumotlarda bu faoliyatning aniq lavozimi yoki davomiyligi ochiqlanmagan; shuning uchun uning tajribasi mavjud dalillar doirasida partiyadagi ishtirok va olingan sertifikatlar bilan tavsiflanadi.

U «Kelajak muhandislari» ko‘rik-tanlovida ham faol qatnashib, sertifikatga ega bo‘lgan. Tanlov nomi muhandislikka oid bo‘lsa-da, Ruxshona ushbu ishtirok orqali turli tashabbuslar va ko‘rik-tanlovlarda qatnashishga ochiqligini namoyon etgan. Uning asosiy o‘qish yo‘nalishi bilan tanlov mavzusi o‘rtasidagi farq, aksincha, yangi tajribalarni sinab ko‘rishga qiziqishini ko‘rsatishi mumkin.

Maktabdagi qizil diplom va oltin medal, partiyadagi sertifikatlar hamda «Kelajak muhandislari» ko‘rik-tanlovidagi sertifikat Ruxshona hayotidagi erishilgan aniq natijalardir. Ular turli davr va turli maydonga tegishli: biri maktabdagi akademik mehnatni, biri jamoatchilikdagi ishtirokni, yana biri tanlovdagi faollikni bildiradi. Bu tajribalar uning keyingi maqsadlariga tayanch bo‘la oladi, chunki u o‘z kasbida yetuk mutaxassis bo‘lish uchun bilimni faqat auditoriya doirasida qoldirmaslikka intiladi.

Ruxshona bo‘sh vaqtini mazmunli tashkil etishga harakat qiladi. U kitob o‘qishni, yangi bilimlarni izlashni, shaxsiy rivojlanish bilan shug‘ullanishni hamda kelajakdagi kasbiy yo‘li uchun kerakli ko‘nikmalarni rivojlantirishni yoqtiradi. Kitobxonlik uning qisqa bio tavsifidagi muhim belgilardan biri bo‘lib, izlanish va fikrlashga bo‘lgan munosabatini ifodalaydi. U kitobni shunchaki hordiq vositasi sifatida emas, yangi qarashlarni izlashning bir yo‘li sifatida ham qabul qilishi uning umumiy intilishlaridan seziladi.

U ayniqsa turk tilini faol o‘rganmoqda. Xorijiy tillarga qiziqish Ruxshona uchun kasbiy va shaxsiy kengayish imkoniyati bilan bog‘langan. U tillarni mukammal egallashni, xalqaro sertifikatlarga ega bo‘lishni hamda xorijiy tillarni bilish orqali xalqaro tajribalarni o‘rganishni rejalashtirgan. Bu maqsad yangi ma’lumot va yondashuvlarni o‘zlashtirish, shuningdek, yangi imkoniyatlardan foydalanishga qaratilgan.

Til o‘rganish Ruxshonaning vaqtni boshqarish haqidagi tasavvuri bilan ham bog‘liq. U talabalik yillarida o‘qish, mustaqil mashg‘ulot, kitob mutolaasi va kelajakdagi mutaxassisligi uchun zarur ko‘nikmalar ustida ishlashni birlashtirishga intiladi. U boshqalar bilan aynan vaqtni to‘g‘ri taqsimlash, yangi til o‘rganish va bilimini muntazam boyitish borasidagi tajribasini o‘rtoqlasha oladi. Bu muntazamlik uning hayotiy shioridagi har kuni kechagidan yaxshiroq bo‘lish g‘oyasiga mos keladi.

Ruxshonaning fikricha, lider uchun eng muhim fazilatlardan biri — mas’uliyat. U mas’uliyatni faqat vazifa topshirilganda talab qilinadigan sifat deb cheklamaydi. Uning talqinida lider qarorlarining natijasi uchun javob bera oladigan, jamoasini qo‘llab-quvvatlaydigan va avvalo o‘z xulqi bilan namuna yaratadigan shaxsdir. Bu qarash rahbarlikni mavqe emas, ishonch va javobgarlik bilan bog‘laydi.

Uning hayotiy shiori: “Har kuni kechagidan yaxshiroq bo‘lishga intilish — eng katta g‘alabadir.” Ushbu fikr Ruxshonaning o‘zini baholash mezonini ochib beradi. Unda boshqalar bilan taqqoslanishdan ko‘ra, kechagi holatiga nisbatan o‘sish muhimroq. Shuning uchun uning til o‘rganish, kitob o‘qish, kasbiy ko‘nikmalarni rivojlantirish va qiyinchiliklardan xulosa chiqarish kabi odatlari bitta ichki prinsip atrofida birlashadi.

Uning tengdoshlariga qaratilgan motivatsion fikri ham harakat va ishonchning birligini ifodalaydi: “O‘zingga ishongan kuning imkoniyatlar boshlanadi, harakat qilgan kuning esa natijalar.” Bu iqtibos Ruxshona qarashlarida o‘ziga ishonch yetarli emasligini, u amaliy qadam bilan mustahkamlanishi lozimligini ko‘rsatadi. U boshqalarga o‘z ustida ishlash, maqsad sari to‘xtamasdan borish va o‘qishga jiddiy yondashish tajribasini ulashishni istashi ham ayni shu fikrning davomidir.

Ruxshonaning asosiy maqsadi — olgan bilimlarini amaliyot bilan bog‘lab, o‘z kasbida yetuk mutaxassis bo‘lish. Bu maqsad uning universitetdagi yo‘nalishi bilan bevosita tutashadi: u nazariy bilimning kundalik hayot, kasbiy vazifalar va insonlar bilan ishlash jarayonida foydali bo‘lishini istaydi. U uchun yetuklik birgina diplom bilan cheklanmaydi; buning uchun doimiy o‘rganish, ko‘nikmalarni oshirish va yangi tajribalarga ochiq bo‘lish zarurligi uning rejalarida aks etgan.

Xorijiy tillarni mukammal o‘rganish va xalqaro sertifikatlarga ega bo‘lish uning aniq rejalari qatoriga kiradi. Hozirda turk tilini egallashga qaratilgan muntazam harakatlar bu rejaning amaldagi qadamidir. Keyinchalik til bilish orqali xalqaro tajribalarni o‘rganish, ular bilan tanishish va yangi imkoniyatlardan foydalanish niyati mavjud. U mazkur imkoniyatlarni shaxsiy rivoj bilan bir qatorda kasbiy malakasini boyitish vositasi sifatida ko‘radi.

Ruxshonaning istiqbol haqidagi tasavvurida O‘zbekiston yoshlarining rivojiga hissa qo‘shish muhim o‘rin egallaydi. U o‘zini rivojlantirish bilan birga atrofidagi insonlarni ham o‘sishga undashni qadrlaydi. Bugun u 4-kurs talaba sifatida bilimini chuqurlashtirib, til o‘rganib, jamoatchilik va tanlovlardagi ishtirokidan tajriba yig‘moqda. Shu yo‘lning mantiqiy davomi — egallangan bilimni amaliyotga olib chiqish, mas’uliyatli mutaxassis bo‘lish va insonlarning rivojlanishiga xizmat qiladigan tashabbuslarda o‘z o‘rnini topishdir.

Xoldarova Ruxshona G‘ulom qizining bugungi yo‘li maktabdagi qizil diplom va oltin medal bilan boshlangan intilishning talabalikdagi izlanishlar bilan davom etayotganini ko‘rsatadi. Mirzo Ulug‘bek nomidagi O‘zbekiston Milliy universitetining 4-kursida u etika va estetika yo‘nalishini o‘zlashtirar ekan, kitobxonlik, turk tilini o‘rganish, jamoatchilikdagi ishtirok va shaxsiy rivojlanishni o‘zaro uyg‘unlashtirishga harakat qilmoqda. Uning mas’uliyatga asoslangan liderlik qarashi hamda bilimni amaliyot bilan bog‘lash istagi kelgusi faoliyatining muhim tayanchi bo‘lib qoladi.

Uning oldidagi maqsadlar aniq: o‘z kasbida yetuk mutaxassis bo‘lish, xorijiy tillarni mukammal egallash, xalqaro sertifikatlarga erishish va bu imkoniyatlar orqali xalqaro tajribalarni o‘rganish. Ruxshona uchun bu rejalarning mazmuni faqat shaxsiy muvaffaqiyatda emas. U o‘z bilim va tajribasi orqali O‘zbekiston yoshlarining rivojlanishiga hissa qo‘shishni, atrofidagi insonlarni ham o‘sishga ruhlantirishni istaydi. “Har kuni kechagidan yaxshiroq bo‘lishga intilish — eng katta g‘alabadir” degan shior esa uning bugungi mehnati bilan ertangi maqsadlari o‘rtasidagi uzviy bog‘liqlikni ifodalaydi.