ZIYODULLAYEVA LAZIZA FAZLIDDIN QIZI

Ziyodullayeva Laziza Fazliddin qizi

Yosh ijodkor | Bo‘lajak jurnalist | Shoira | Badiiy tarjimon | Kitobxonlik va adabiyot izdoshi

Tug‘ilgan sana: 2009-yil 6-dekabr

Tug‘ilgan joyi: Qashqadaryo viloyati

Yashash hududi: Qashqadaryo viloyati, Shahrisabz tumani

Ta’lim muassasasi: Abdulla Oripov nomidagi ijod maktabi, 11-sinf o‘quvchisi

Faoliyat yo‘nalishlari: Jurnalistika, adabiyot, she’riyat va badiiy tarjima

Ijodiy faoliyatini boshlagan davri: 11 yoshidan

Til va fan sertifikatlari: Ona tili — B daraja, ingliz tili — B2 daraja, tarix — B daraja

Asosiy qiziqishlari: She’riyat, jurnalistika, kitobxonlik, badiiy tarjima, musiqa va kino

Ziyodullayeva Laziza Fazliddin qizi — so‘zning inson qalbiga ta’sirini his qiladigan, adabiyotni faqat o‘qish emas, uni anglash va davom ettirishga intiladigan yosh ijodkorlardan biridir.

U hali maktab o‘quvchisi bo‘lishiga qaramay, she’riyat, jurnalistika, badiiy tarjima va kitobxonlik yo‘nalishlarida o‘zining ijodiy yo‘lini shakllantirib bormoqda. Laziza uchun adabiyot — insonning ichki olamini aks ettiradigan ko‘zgu, jurnalistika esa jamiyat hayotini kuzatish, haqiqatni anglash va uni boshqalarga mas’uliyat bilan yetkazish vositasidir.

U 11 yoshidan boshlab she’r yozadi. Dastlab bolalik kechinmalari va atrofidagi voqealardan tug‘ilgan oddiy satrlar vaqt o‘tishi bilan yanada mazmunli, tahliliy va badiiy qarashlarga boy ijodiy ishlarga aylana boshladi.

Bugungi kunda Laziza Abdulla Oripov nomidagi ijod maktabining 11-sinfida tahsil olib, adabiyot, tarix va xorijiy tillar bo‘yicha bilimlarini rivojlantirmoqda. Ijod maktabidagi adabiy muhit, ustozlar sabog‘i va tengdosh ijodkorlar bilan muloqot uning she’riy qarashlarini yanada boyitib, o‘z uslubini topishiga yordam bermoqda.

Uning hayotiy prinsipi insonning dunyoni qanday qabul qilishi, avvalo, uning ichki dunyosiga bog‘liq ekanini ifodalaydi:

“Biz dunyoni qanday bo‘lsa, shunday emas, qanday bo‘lsak, shunday ko‘ramiz.”

Lazizaning fikricha, ikki inson bir xil voqeani kuzatib, undan mutlaqo boshqa xulosalar chiqarishi mumkin. Chunki insonning qarashlari uning tarbiyasi, tajribasi, bilimi, his-tuyg‘ulari va ichki dunyosi orqali shakllanadi.

Shu sababli u dunyoni o‘zgartirishdan oldin inson o‘z tafakkuri, munosabati va qarashlari ustida ishlashi kerak, deb hisoblaydi.

Ijod maktabida shakllanayotgan iste’dod

Abdulla Oripov nomidagi ijod maktabida tahsil olish Laziza hayotidagi muhim imkoniyatlardan biridir.

Ijod maktabi unga umumiy fanlar bo‘yicha bilim olish bilan birga, adabiyot va ijod olamini chuqurroq o‘rganish imkonini bermoqda. Bu muhitda she’r oddiy qofiyadosh so‘zlar yig‘indisi emasligi, badiiy asar esa faqat voqealarni hikoya qilib berishdan iborat emasligi chuqur anglatiladi.

Har bir ijodiy matn ortida muallifning dunyoqarashi, ichki kechinmasi, hayotiy kuzatuvi va o‘quvchiga yetkazmoqchi bo‘lgan g‘oyasi mavjud.

Laziza she’r yozish jarayonida so‘zlarning jarangi, mazmuni va o‘zaro uyg‘unligiga e’tibor beradi. U satrlarni shunchaki chiroyli shaklda tuzishga emas, balki ular orqali o‘quvchiga ma’lum bir his yoki fikrni yetkazishga intiladi.

Uning ijodida Vatanga muhabbat, insonparvarlik, milliy qadriyatlarga sadoqat, yoshlik kechinmalari va insonning o‘zligini anglash kabi mavzular alohida o‘rin tutadi.

Lazizaning nazarida, ijodkor o‘z xalqining quvonchi, dardi, orzusi va qadriyatlarini his qila olishi kerak. Chunki chinakam adabiyot faqat muallifning shaxsiy hislarini emas, uning yashayotgan davri va jamiyatining ruhini ham aks ettiradi.

Abdulla Oripov ijodidan olingan ilhom

Laziza tahsil olayotgan maktab O‘zbekiston xalq shoiri Abdulla Oripov nomi bilan atalishi uning ijodiy faoliyatiga alohida mas’uliyat yuklaydi.

Abdulla Oripov she’riyatidagi Vatanga muhabbat, inson qalbi, milliy g‘urur va hayotiy haqiqat Laziza uchun katta ijodiy maktabdir.

U shoirning asarlarini o‘rganar ekan, she’rning kuchi faqat chiroyli qofiyada emas, balki samimiy, teran va hayotiy fikrda ekanini anglaydi.

Abdulla Oripov ijodida inson qalbining murakkab kechinmalari bilan xalq taqdiri va Vatan tuyg‘usi uyg‘unlashadi. Laziza ham o‘z she’rlarida shaxsiy tuyg‘ularni kengroq ijtimoiy va ma’naviy mazmun bilan bog‘lashga intiladi.

Uning ijodiy ishlaridan bir qismi “Abdulla Oripov izdoshlari — 2” she’riy bayozida chop etilgani yosh ijodkor uchun alohida ahamiyatga ega.

Bu nashrda qatnashish Lazizaning Abdulla Oripov ijodiy maktabiga bo‘lgan hurmati va o‘z she’rlari orqali mazkur adabiy an’anani davom ettirish istagining ifodasidir.

Buyuk o‘zbek shoirlari ijodini o‘rganish

Laziza o‘zbek adabiyotining yirik namoyandalari — Abdulla Oripov, Erkin Vohidov, Halima Xudoyberdiyeva va Muhammad Yusuf ijodini katta qiziqish bilan o‘rganadi.

Ushbu shoirlarning har biri o‘zbek she’riyatida o‘ziga xos ovoz, uslub va ma’naviy olamga ega.

Erkin Vohidov ijodidagi falsafiy teranlik, xalqona ruh va insoniy mas’uliyat Lazizaga she’rda fikrning qanchalik muhim ekanini ko‘rsatadi.

Halima Xudoyberdiyeva asarlaridagi ayol qalbining matonati, milliy g‘urur, samimiyat va jasorat yosh ijodkorga kuchli ta’sir ko‘rsatadi.

Muhammad Yusuf she’rlaridagi sodda, xalqchil va yurakka yaqin ifoda esa chuqur fikrni murakkab so‘zlarsiz ham ta’sirchan tarzda yetkazish mumkinligini namoyon etadi.

Laziza bu ijodkorlardan nusxa olishga emas, ularning badiiy mahoratini o‘rganib, o‘z ovozi va uslubini shakllantirishga intiladi.

Uning fikricha, yosh ijodkor klassik va zamonaviy adabiyotni chuqur o‘rganishi kerak, ammo o‘z asarlarida boshqalarning ovozini takrorlamasdan, mustaqil fikr va shaxsiy qarashlarini namoyon qilishi lozim.

11 yoshidan boshlangan she’riy izlanishlar

Laziza ilk she’rlarini 11 yoshida yoza boshlagan.

Bolalik davrida boshlangan ushbu qiziqish vaqtinchalik mashg‘ulot bo‘lib qolmadi. Yillar davomida u muntazam o‘qish, kuzatish va yozish orqali o‘z ijodiy qobiliyatini rivojlantirib bordi.

She’r yozish uning uchun ichki tuyg‘ularni ifodalash, hayotda kuzatgan voqealarini qayta anglash va ularga badiiy ma’no berish usulidir.

Ba’zan oddiy bir manzara, insonning aytgan gapi, eshitilgan musiqa yoki o‘qilgan asardagi kichik bir jumla ham yangi she’rning tug‘ilishiga sabab bo‘lishi mumkin.

Laziza ilhomni kutish bilan cheklanib qolmaydi. U ijodkor muntazam mutolaa qilishi, lug‘at boyligini oshirishi va yozgan ishlarini qayta tahrir qilishni o‘rganishi kerak, deb hisoblaydi.

Chunki dastlabki yozilgan satr har doim ham mukammal bo‘lavermaydi. Ba’zan bitta she’rning kerakli shaklga kelishi uchun uni bir necha marta qayta ko‘rib chiqish talab qilinadi.

Laziza aynan mana shu jarayon orqali ijod faqat ilhom emas, mehnat va intizom ham ekanini anglab bormoqda.

She’riy bayozlarda nashr etilgan ijodiy ishlar

Lazizaning she’rlari bir qator ijodiy to‘plam va bayozlarda chop etilgan.

Jumladan, uning asarlari:

• “Ijod bog‘idan guldasta”;
• “Umid tug‘yoni”;
• “Abdulla Oripov izdoshlari — 2”

kabi she’riy bayozlardan o‘rin olgan.

Yosh ijodkor uchun ilk bor o‘z she’rini nashr sahifasida ko‘rish unutilmas voqeadir. Bu uning yozgan satrlari endi faqat shaxsiy daftarida emas, boshqa kitobxonlar qo‘lida ham yashashini anglatadi.

Laziza nashr etilgan har bir ijodiy ishini katta natijadan ko‘ra, kelajakdagi adabiy faoliyatiga qo‘yilgan dastlabki qadam sifatida qabul qiladi.

Uning fikricha, biror asarning chop etilishi ijodkor o‘z ustida ishlashni to‘xtatishi mumkinligini anglatmaydi. Aksincha, nashr muallif zimmasiga yanada katta mas’uliyat yuklaydi.

Chunki o‘quvchi oldiga chiqqan har bir satr muallifning dunyoqarashi, saviyasi va so‘zga bo‘lgan munosabatini namoyon qiladi.

Laziza kelajakda ijodiy ishlarini yanada mukammallashtirish, yangi she’riy to‘plamlar yaratish va o‘zining mustaqil kitobini nashr ettirishni orzu qiladi.

Badiiy tarjima — ikki adabiy olam o‘rtasidagi ko‘prik

Lazizaning muhim faoliyat yo‘nalishlaridan yana biri — badiiy tarjima.

Badiiy tarjima oddiy matnni bir tildan ikkinchi tilga o‘girishdan ancha murakkab jarayondir. Tarjimon asarning mazmuni, uslubi, ohangi va muallifning ruhiy holatini ham boshqa tilda qayta yaratishi kerak.

Ayniqsa, she’riy asarlar tarjimasida qofiya, ritm, obraz va hissiy ta’sirni saqlab qolish katta mahorat talab qiladi.

Laziza badiiy tarjimani xorijiy ijodkor bilan o‘zbek kitobxoni o‘rtasida ko‘prik o‘rnatish deb biladi.

Tarjimon matnni faqat o‘girmaydi. U bir xalqning tafakkuri, madaniyati va his-tuyg‘ularini boshqa xalq vakillariga tushunarli shaklda yetkazadi.

Lazizaning tarjima ishlari quyidagi ilmiy va ijodiy nashrlarda e’lon qilingan:

• “Masters” xalqaro ilmiy-tadqiqot jurnali;
• “Fanlar dunyosi” jurnali;
• “O‘zbekistonda uchinchi renessans va innovatsion jarayonlar” respublika jurnali.

Bu nashrlar orqali Laziza badiiy tarjima yo‘nalishidagi dastlabki tajribalarini kitobxonlarga taqdim etish imkoniyatiga ega bo‘ldi.

U tarjima jarayonida ona tili va xorijiy til bilimlarini birgalikda rivojlantirib bormoqda. Chunki yaxshi tarjimon uchun faqat chet tilini bilish yetarli emas. U o‘z ona tilining imkoniyatlari, uslubiy boyligi va adabiy me’yorlarini ham chuqur tushunishi kerak.

Zomin seminari — yosh ijodkor uchun muhim adabiy maydon

Lazizaning muhim yutuqlaridan biri — 2026-yilda badiiy tarjima yo‘nalishi bo‘yicha Respublika yosh ijodkorlarining an’anaviy Zomin seminari ishtirokchisi bo‘lganidir.

Zomin seminari yosh ijodkorlarning o‘z asarlarini tajribali adiblar, shoirlar, tarjimonlar va adabiyotshunoslar muhokamasiga taqdim etishi uchun muhim ijodiy maydon hisoblanadi.

Bunday seminar yosh muallifga faqat o‘z ishini namoyish etish emas, balki professional fikr, tavsiya va tanqidlarni eshitish imkonini ham beradi.

Ijodkor uchun xolis tanqid katta ahamiyatga ega. Chunki muallif o‘z asariga hissiy jihatdan bog‘langan bo‘lishi va undagi ayrim kamchiliklarni ko‘rmasligi mumkin.

Tajribali mutaxassislarning mulohazalari esa asarning kuchli va rivojlantirilishi kerak bo‘lgan jihatlarini anglashga yordam beradi.

Laziza Zomin seminaridagi ishtirokini o‘z ijodiy va tarjimonlik faoliyatidagi muhim bosqichlardan biri deb biladi.

U bu tajriba orqali badiiy tarjimaning mas’uliyati, matn bilan chuqur ishlash va o‘z ijodini muntazam takomillashtirish zarurligini yanada chuqurroq anglagan.

Jurnalistika — haqiqatni anglash va yetkazish mas’uliyati

Laziza o‘z kelajagini jurnalistika sohasi bilan ham bog‘laydi.

Uning fikricha, jurnalistika faqat voqeani tezkor xabar qilish yoki mashhur insonlar bilan suhbatlashish emas. Jurnalist jamiyat hayotini kuzatishi, muammoning asl sabablarini o‘rganishi va ishonchli ma’lumotlarni xolis tarzda auditoriyaga yetkazishi kerak.

She’riyat va jurnalistika tashqi tomondan bir-biridan farqli ko‘rinadi.

She’riyatda obraz, tuyg‘u va badiiy ifoda muhim bo‘lsa, jurnalistikada aniqlik, tezkorlik, dalil va xolislik birinchi o‘ringa chiqadi.

Biroq Laziza bu ikki yo‘nalish bir-birini to‘ldirishi mumkinligiga ishonadi.

Adabiyot jurnalistning so‘z boyligini, inson ruhiyatini anglash qobiliyatini va kuzatuvchanligini oshiradi. Jurnalistika esa ijodkorga jamiyatdagi real voqea va muammolarni chuqurroq ko‘rishni o‘rgatadi.

Laziza kelajakda o‘ziga xos jurnalistik uslubga, mustaqil tafakkur va qat’iy ijodiy qarashlarga ega mutaxassis bo‘lishni maqsad qilgan.

U boshqalarning fikrini takrorlaydigan emas, voqealarni mustaqil o‘rganib, asosli xulosa chiqara oladigan jurnalist bo‘lishni istaydi.

O‘ziga xos uslub sari intilish

Lazizaning hayotiy maqsadi jurnalistikada o‘ziga xos uslub, mustaqil tafakkur va qat’iy ijodiy qarashlarni shakllantirishdir.

Uning fikricha, jurnalist yoki ijodkorning asl qiymati boshqalarga qanchalik o‘xshashligida emas, balki biror mavzuni qanday yangi nuqtayi nazardan ko‘ra olishida namoyon bo‘ladi.

O‘ziga xos uslub bir kunda paydo bo‘lmaydi. U ko‘p o‘qish, muntazam yozish, tajriba qilish, xatolarni tahlil etish va hayotni kuzatish orqali shakllanadi.

Laziza o‘z uslubini topish uchun turli adabiy asarlar, jurnalistik materiallar va tarjimalarni o‘rganishga harakat qiladi.

Biroq u o‘qigan ijodkorlarning uslubini ko‘r-ko‘rona takrorlashni emas, ularning mahoratidan saboq olib, o‘z qarashlarini ifodalashni muhim deb biladi.

Mustaqil tafakkur esa insonning har bir ommaviy fikr yoki tayyor xulosaga darhol qo‘shilib ketmasligini anglatadi.

Jurnalist ma’lumotni tekshirishi, turli tomonlarning fikrini tinglashi va xulosani dalillar asosida shakllantirishi kerak.

Laziza kelajakda ana shunday fikri erkin, ammo mas’uliyatli jurnalist bo‘lishni maqsad qilgan.

Ona tili, ingliz tili va tarix bo‘yicha bilimlar

Laziza ona tili fanidan B, ingliz tilidan B2 va tarix fanidan B darajadagi sertifikatlarga ega.

Ushbu fanlarning har biri uning jurnalistik va ijodiy faoliyati uchun alohida ahamiyatga ega.

Ona tilini puxta bilish ijodkor va jurnalist uchun eng asosiy talabdir. Fikr qanchalik muhim bo‘lmasin, agar u noaniq yoki savodsiz ifodalansa, o‘quvchiga kerakli darajada ta’sir qilmaydi.

Ingliz tilini B2 darajada bilishi Lazizaga xorijiy adabiyot, xalqaro jurnalistika va tarjima manbalarini o‘rganish imkonini beradi.

Bu bilim kelajakda uning xalqaro media materiallari bilan ishlashi, xorijiy mualliflar asarlarini tarjima qilishi va turli madaniyatlar bilan muloqotga kirishishida muhim vosita bo‘lishi mumkin.

Tarix fanini o‘rganish esa jamiyatdagi bugungi voqealarni o‘tmish jarayonlari bilan bog‘liq holda anglashga yordam beradi.

Lazizaning fikricha, tarixni bilmagan jurnalist ayrim siyosiy, ijtimoiy va madaniy voqealarning asl sabablarini to‘liq tushunmasligi mumkin.

Shu bois u til, adabiyot va tarix bilimlarini bir-birini to‘ldiruvchi muhim yo‘nalishlar sifatida qabul qiladi.

Ilmiy-amaliy konferensiyalar va adabiy tadbirlardagi faollik

Laziza turli ilmiy-amaliy konferensiyalar, adabiy tadbirlar va badiiy kechalarda faol qatnashib kelmoqda.

Bunday tadbirlar unga o‘z ijodiy ishlarini auditoriya oldida namoyish qilish, boshqa yosh ijodkorlar faoliyati bilan tanishish va tajribali mutaxassislarning fikrlarini tinglash imkonini beradi.

Ommaviy chiqish yosh ijodkordan nafaqat yaxshi asar, balki o‘zini erkin tutish, fikrini ravon ifodalash va auditoriya bilan aloqa o‘rnatish qobiliyatini ham talab qiladi.

Laziza har bir chiqishni o‘ziga xos tajriba maktabi sifatida ko‘radi.

Ba’zan o‘quvchi yozilgan she’rni o‘qib, uni bir shaklda qabul qiladi. Muallif uni ovoz chiqarib, his bilan o‘qiganida esa asarning boshqa bir ruhiy qatlami namoyon bo‘lishi mumkin.

Badiiy kechalar Lazizaga so‘zning ovoz, ohang va sahnadagi ifoda orqali qanday kuchayishini his qilish imkonini beradi.

Ilmiy-amaliy konferensiyalar esa uning tahliliy fikrlashi, mavzuni tizimli o‘rganishi va o‘z xulosalarini dalillar asosida bayon qilish ko‘nikmalarini rivojlantiradi.

“Yosh kitobxon” va “Zukko kitobxon” tanlovlari

Laziza kitobxonlikka oid tanlovlarda ham faol qatnashadi.

U “Yosh kitobxon” va “Zukko kitobxon” tanlovlarining ishtirokchisi sifatida turli adabiy asarlarni chuqurroq o‘rganib kelmoqda.

Bunday tanlovlar faqat kitob nomi yoki muallifini eslab qolish bilan cheklanmaydi. Ishtirokchi asarning mazmuni, qahramonlar xarakteri, muallif g‘oyasi va badiiy xususiyatlarini tushunishi kerak.

Lazizaning fikricha, kitobxonlik tanlovlarining eng katta foydasi mukofot yoki o‘rin emas, balki insonni tartibli va chuqur mutolaaga undashidir.

Tanlovga tayyorlanish jarayonida ishtirokchi oddiy holatda tanlamasligi mumkin bo‘lgan turli janr va mavzulardagi asarlarni ham o‘qiydi.

Bu uning adabiy didini, dunyoqarashini va fikrlash doirasini kengaytiradi.

Laziza uchun kitob o‘qish jurnalistik va ijodiy faoliyatning asosiy manbalaridan biridir.

U qancha ko‘p kitob mutolaa qilsa, inson xarakterlari, jamiyat muammolari va hayotiy vaziyatlarni shuncha chuqurroq anglash imkoniga ega bo‘ladi.

Musiqa — ruhiy xotirjamlik manbayi

Laziza bo‘sh vaqtida musiqa tinglashni yaxshi ko‘radi.

U sokin va quvnoq qo‘shiqlarni birdek tinglaydi. Chunki uning fikricha, yaxshi musiqa qaysi janrga mansub bo‘lishidan qat’i nazar, inson ruhiga xotirjamlik va ijobiy kayfiyat olib kelishi mumkin.

“Yaxshi musiqa, uning qaysi turga mansubligidan qat’i nazar, ruhga xotirjamlik olib keladi.”

Musiqa Laziza uchun faqat hordiq chiqarish vositasi emas. Ba’zan biror kuy yoki qo‘shiq uning tasavvurida yangi obrazlar uyg‘otib, she’r yozish uchun ilhom berishi mumkin.

Sokin musiqa unga fikrlarini tartibga solish va ichki kechinmalariga quloq tutish imkonini beradi.

Quvnoq qo‘shiqlar esa kayfiyatini ko‘tarib, faoliyatini yangi kuch bilan davom ettirishga yordam beradi.

Lazizaning nazarida, san’atning barcha turlari bir-biri bilan bog‘liq. Musiqa, she’riyat, kino va tasviriy san’at insonning his-tuyg‘ularini turli vositalar orqali ifodalaydi.

Xorijiy filmlar va turli dunyoqarashlar

Laziza bo‘sh vaqtida, ayniqsa, xorijiy filmlarni tomosha qilishga qiziqadi.

Filmlar unga boshqa mamlakatlarning hayoti, madaniyati, tili va insonlar dunyoqarashi bilan tanishish imkonini beradi.

Badiiy film oddiy ko‘ngilochar mahsulot bo‘lib qolmay, kuchli hikoya, obraz va g‘oya orqali tomoshabinni o‘ylashga undashi mumkin.

Laziza film tomosha qilganda faqat voqealar rivojini emas, qahramonlarning qarorlari, dialoglar, mualliflik g‘oyasi va tasviriy yechimlarga ham e’tibor berishga harakat qiladi.

Bu kuzatuvchanlik uning jurnalistik faoliyati uchun ham foydali. Chunki jurnalist voqeani shunchaki ko‘rib qolmasdan, uning ichki sabablarini, ishtirokchilarning holatini va jamiyatga ta’sirini ham tushunishga harakat qilishi kerak.

Xorijiy filmlar ingliz tilidagi tinglab tushunish ko‘nikmasini rivojlantirishga ham yordam beradi.

Shuningdek, ular badiiy tarjimada dialoglarning tabiiy ifodasi va turli madaniy kontekstlarni tushunish uchun qo‘shimcha tajriba beradi.

Liderlik — ijobiy ta’sir va mas’uliyat

Lazizaning fikricha, liderlik — boshqalarga ijobiy ta’sir ko‘rsatish, ularni umumiy maqsad sari ilhomlantirish va yo‘naltirish qobiliyatidir.

Lider faqat buyruq beradigan inson emas. U mas’uliyatni o‘z zimmasiga oladigan, jamoaga namuna bo‘ladigan va odamlarni birlashtira oladigan shaxsdir.

Laziza liderlikning asosiy jihatlarini quyidagicha ko‘radi:

• tashabbus ko‘rsatish;
• mas’uliyatni o‘z zimmasiga olish;
• boshqalarni tinglash va hurmat qilish;
• muammolarga yechim topish;
• jamoani umumiy maqsad sari yetaklash.

Uning fikricha, tashabbuskor inson muammoni ko‘rib, boshqalar harakat boshlashini kutib turmaydi. U mavjud imkoniyatlarni baholab, yechim sari birinchi qadamni tashlaydi.

Biroq tashabbus mas’uliyatsiz bo‘lmasligi kerak. G‘oya bildirgan inson uning natijasi va amalga oshirilish jarayonida ham faol ishtirok etishi lozim.

Haqiqiy lider faqat o‘z fikrini to‘g‘ri deb bilmaydi. U jamoa a’zolarining qarashlarini tinglaydi, ularni hurmat qiladi va eng maqbul qarorni birgalikda shakllantirishga intiladi.

Laziza uchun liderlik mansab yoki nom emas, kundalik munosabat va amaliy harakatda namoyon bo‘ladigan fazilatdir.

Boshqalarni tinglash — kuchli liderning belgisi

Laziza liderlikda boshqalarni tinglash va hurmat qilishga alohida e’tibor beradi.

Ba’zan rahbar o‘z fikrini eng to‘g‘ri deb hisoblab, jamoaning boshqa a’zolariga so‘z bermasligi mumkin. Bunday muhitda odamlar o‘z g‘oyalarini erkin bildira olmaydi va jamoaning umumiy salohiyati to‘liq namoyon bo‘lmaydi.

Haqiqiy lider esa o‘zi gapirish bilan birga tinglashni ham biladi.

U turli fikrlar orasidan foydali g‘oyalarni topadi, kelishmovchiliklarni to‘g‘ri boshqaradi va har bir jamoa a’zosiga uning hissasi muhim ekanini his qildiradi.

Lazizaning fikricha, hurmat bo‘lmagan joyda uzoq muddatli hamkorlik ham bo‘lmaydi.

Insonlarni faqat topshiriq bajaruvchi sifatida emas, mustaqil fikr va qobiliyatga ega shaxslar sifatida ko‘rish kerak.

Bu qarash uning kelajakdagi jurnalistik faoliyatida ham muhim bo‘lishi mumkin. Jurnalist turli insonlarning fikrlarini eshitishi, ularga hurmat bilan munosabatda bo‘lishi va bir tomonlama xulosalardan qochishi kerak.

Dunyoni qanday ko‘rishimiz o‘zimizga bog‘liq

Lazizaning hayotiy prinsipi uning ijodiy va shaxsiy dunyoqarashini bir jumlada ifodalaydi:

“Biz dunyoni qanday bo‘lsa, shunday emas, qanday bo‘lsak, shunday ko‘ramiz.”

Uning fikricha, insonning atrofdagi voqealarga munosabati ko‘p jihatdan uning ichki holati va tafakkuriga bog‘liq.

Doimo salbiylikni qidiradigan inson yaxshi imkoniyatlarning o‘zida ham kamchilikni ko‘rishi mumkin.

O‘rganishga, tushunishga va rivojlanishga intilgan inson esa qiyinchiliklarda ham saboq va yangi yo‘l topadi.

Bu qarash jurnalist uchun alohida ahamiyatga ega. Chunki jurnalist voqealarni shaxsiy hissiyot yoki oldindan shakllangan stereotiplar orqali emas, imkon qadar xolis va keng nuqtayi nazardan baholashi kerak.

Laziza o‘z qarashlarini muntazam yangilash, turli fikrlarni o‘rganish va biror voqea haqida hukm chiqarishdan oldin uni chuqurroq tushunishga intiladi.

Uning nazarida, inson o‘zini o‘zgartirsa, dunyoni qabul qilish usuli ham o‘zgaradi.

Har kuni o‘zingni yangicha talqinda ko‘rish

Lazizaning yoshlarga murojaati qisqa, ammo chuqur mazmunga ega:

“Har kuni o‘zingni yangicha talqinda ko‘rishga harakat qil.”

Bu fikr inson bir xil qolip yoki boshqalarning u haqidagi qarashlariga bog‘lanib qolmasligi kerakligini anglatadi.

Ba’zan yosh inson o‘zini faqat avvalgi xatolari, bugungi imkoniyati yoki boshqalarning bahosi orqali ko‘radi. Natijada u o‘zidagi yangi qobiliyat va imkoniyatlarni sezmay qolishi mumkin.

Laziza har bir kun inson uchun o‘zini qayta anglash, yangi jihatini kashf etish va oldingi holatidan yaxshiroq bo‘lish imkoniyati deb hisoblaydi.

Bugun she’r yozgan inson ertaga tarjimada o‘zini sinab ko‘rishi mumkin.

Bugun kitobxon bo‘lgan yosh ertaga jurnalist, tadqiqotchi yoki jamoaga yo‘l ko‘rsatuvchi liderga aylanishi mumkin.

Muhimi, inson o‘zini birgina rol yoki tasavvur bilan cheklab qo‘ymasligi kerak.

O‘zini yangicha talqin qilish o‘zligini yo‘qotish emas. Aksincha, insonning ichki imkoniyatlarini yanada chuqurroq anglash va ularni rivojlantirishdir.

Adabiyot va jurnalistika uyg‘unligi

Lazizaning kelajak yo‘li adabiyot va jurnalistikaning o‘zaro uyg‘unligiga asoslanadi.

Adabiyot unga inson qalbini, tuyg‘ularini va badiiy ifodaning kuchini anglashga yordam bermoqda.

Jurnalistika esa jamiyat hayotini, voqealar sababini va haqiqat oldidagi mas’uliyatni o‘rgatadi.

Badiiy tarjima uning til va madaniyatlar o‘rtasidagi bog‘liqlikni chuqurroq tushunishiga xizmat qilmoqda.

Tarix bilimlari esa bugungi jarayonlarga kengroq nuqtayi nazardan qarash imkonini beradi.

Bu yo‘nalishlarning barchasi birlashib, Lazizaning kelajakdagi o‘ziga xos professional qiyofasini shakllantirishi mumkin.

U she’riy sezgirlikka ega, xorijiy tillarni biladigan, tarixni tushunadigan va axborotni xolis tahlil qila oladigan jurnalist bo‘lishni maqsad qilgan.

Laziza uchun ijod va jurnalistika o‘rtasidagi eng muhim umumiylik — so‘z oldidagi mas’uliyatdir.

She’rdagi noto‘g‘ri so‘z asarning ta’sirini pasaytirishi mumkin. Jurnalistikadagi noto‘g‘ri ma’lumot esa insonlar va jamiyatga jiddiy zarar yetkazishi mumkin.

Shu bois u so‘z bilan ishlashda aniqlik, halollik va mas’uliyatni muhim deb biladi.

Mustaqil tafakkur sari davom etayotgan yo‘l

Laziza o‘z kelajagini tayyor qarashlarni takrorlaydigan emas, mustaqil fikrlaydigan ijodkor va jurnalist sifatida tasavvur qiladi.

Mustaqil tafakkur insonning barcha umumiy fikrlarga qarshi chiqishi degani emas. Bu — har bir ma’lumotni tushunib qabul qilish, savol berish va o‘z xulosasini asoslash qobiliyatidir.

Laziza kitob mutolaasi, tarix, xorijiy tillar, adabiy uchrashuvlar va konferensiyalar orqali o‘z dunyoqarashini kengaytirib bormoqda.

U turli fikrlarni o‘rganish insonning o‘z qarashlarini yo‘qotishiga emas, aksincha, ularni yanada mustahkam va asosli shakllantirishiga yordam beradi, deb hisoblaydi.

Qat’iy ijodiy qarash esa boshqalarning tanqidi yoki vaqtinchalik muvaffaqiyatsizliklar sabab o‘z yo‘lidan voz kechmaslikni talab qiladi.

Biroq qat’iyat tanqidni inkor etish degani emas. Laziza foydali tanqidni qabul qilish, undan xulosa chiqarish va o‘z ishini takomillashtirish kerakligini tushunadi.

Haqiqiy ijodkor o‘z qarashiga sodiq qoladi, ammo o‘sish va o‘rganish uchun doimo ochiq bo‘ladi.

Katta ijodiy yo‘lning dastlabki sahifalari

Ziyodullayeva Laziza Fazliddin qizi bugungi kunda Abdulla Oripov nomidagi ijod maktabining 11-sinf o‘quvchisi, yosh shoira, badiiy tarjimon va jurnalistika sohasiga intilayotgan faol ijodkordir.

U 11 yoshidan she’r yozib, o‘z ijodida Vatanga muhabbat, insonparvarlik va milliy qadriyatlarga sadoqat g‘oyalarini yoritib kelmoqda.

Uning ijodiy ishlari “Ijod bog‘idan guldasta”, “Umid tug‘yoni” va “Abdulla Oripov izdoshlari — 2” kabi she’riy bayozlarda chop etildi.

Badiiy tarjima ishlari esa “Masters” xalqaro ilmiy-tadqiqot jurnali, “Fanlar dunyosi” hamda “O‘zbekistonda uchinchi renessans va innovatsion jarayonlar” jurnallarida e’lon qilindi.

2026-yilda u badiiy tarjima yo‘nalishi bo‘yicha Respublika yosh ijodkorlarining an’anaviy Zomin seminarida ishtirok etdi.

Shuningdek, ilmiy-amaliy konferensiyalar, adabiy tadbirlar, badiiy kechalar, “Yosh kitobxon” va “Zukko kitobxon” tanlovlarida faol qatnashib kelmoqda.

Ona tili, ingliz tili va tarix fanlari bo‘yicha egallagan sertifikatlari uning kelajakdagi jurnalistik, tarjimonlik va ijodiy faoliyati uchun mustahkam bilim asosini yaratmoqda.

Lazizaning oldida hali oliy ta’lim, yangi she’rlar, murakkab tarjimalar, jurnalistik izlanishlar va katta ijodiy sinovlar turibdi.

Ammo u bugundanoq bir muhim maqsadni o‘z oldiga qo‘ygan: boshqalarga o‘xshashga urinish emas, o‘ziga xos uslub va mustaqil tafakkurga ega ijodkor bo‘lish.

“Biz dunyoni qanday bo‘lsa, shunday emas, qanday bo‘lsak, shunday ko‘ramiz.”

Laziza o‘z ichki dunyosini bilim, mutolaa, ijod va yangi tajribalar orqali boyitishga intilmoqda. Chunki uning nazarida, insonning qarashlari qanchalik teran bo‘lsa, uning yaratgan asari va jamiyatga aytadigan so‘zi ham shunchalik mazmunli bo‘ladi.

“Har kuni o‘zingni yangicha talqinda ko‘rishga harakat qil.”

Ziyodullayeva Lazizaning bugungi she’riy, tarjimonlik va jurnalistik izlanishlari — kelajakda o‘z so‘ziga, mustaqil fikriga va qat’iy ijodiy qarashlariga ega bo‘lgan jurnalist hamda adabiyot vakili shakllanayotganidan darak beradi.