TUYBOYEVA O‘G‘ILOY HAMZA QIZI

Tuyboyeva O‘g‘iloy Hamza qizi

Yosh adabiyotshunos | Ijodkor shoira | BuxDU “Mushoira” klubi koordinatori | Kitobxonlik va milliy qadriyatlar targ‘ibotchisi | “Yuksak ehtirom” xalqaro ko‘krak nishoni sohibasi

Tug‘ilgan sana: 7-oktabr, 2004-yil

Tug‘ilgan joy: Buxoro viloyati, Shofirkon tumani

Hozirgi yashash joyi: Buxoro viloyati, Shofirkon tumani, Talisafed MFY

Ta’lim: Buxoro davlat universiteti, Filologiya va tillarni o‘qitish — o‘zbek tili yo‘nalishi bakalavriat bosqichi talabasi

Faoliyati: Yosh adabiyotshunos, ijodkor shoira, BuxDU “Mushoira” klubi koordinatori, Iqtidorli talabalar fondi a’zosi, kitobxonlik va milliy qadriyatlar targ‘ibotchisi

O‘g‘iloy Tuyboyeva Hamza qizi — adabiyotga mehr, ilmga sadoqat, she’riyatga muhabbat va milliy qadriyatlarga hurmatni hayotining bosh mezoniga aylantirgan ijodkor yoshlardan biridir. U bugungi kunda filologiya yo‘nalishida tahsil olayotgan, ona tilimiz va adabiyotimizning go‘zalligini chuqur anglashga, uni yoshlar orasida targ‘ib qilishga intilayotgan faol, izlanuvchan va mas’uliyatli avlod vakili sifatida shakllanmoqda.

Buxoro viloyati Shofirkon tumanida tug‘ilib voyaga yetgan O‘g‘iloyning qalbida so‘zga, she’rga, kitobga va ma’rifatga bo‘lgan muhabbat erta uyg‘ongan. U uchun adabiyot — shunchaki fan emas. Adabiyot — xalqning qalbi, millatning ruhi, inson kechinmalarining eng nafis ifodasi, ezgulik sari chorlaydigan ma’naviy kuchdir.

Bugun O‘g‘iloy Buxoro davlat universitetida filologiya va tillarni o‘qitish, o‘zbek tili yo‘nalishida tahsil olmoqda. Bu yo‘l uning nafaqat kasbiy tanlovi, balki qalb tanlovidir. Chunki ona tili va adabiyotga xizmat qilish — millat tafakkuriga, ma’naviyatiga va kelajak avlod tarbiyasiga xizmat qilish demakdir.

Ilm va ijodga boshlangan yo‘l:

O‘g‘iloy o‘z faoliyatini 18 yoshida, 2023-yilda universitetga qabul qilingan kunlaridan boshlab yanada qat’iy va maqsadli davom ettira boshladi. Universitet muhiti, professor-o‘qituvchilarning ilmiy izlanishlari, fan doktorlari va dotsentlarning yuqori salohiyati, kuchli tafakkuri unda katta havas va intilish uyg‘otdi.

U o‘z ustozlarining ilmga bo‘lgan fidoyiligidan, kasbiga sadoqatidan va bilimga chanqoqligidan ilhom oldi. Aynan shu muhit O‘g‘iloydagi bor iste’dodni yuzaga chiqarish, ijodiy salohiyatini namoyon etish va o‘z kasbiga bo‘lgan muhabbatini mustahkamlash uchun katta turtki bo‘ldi.

Uning yo‘li oddiy talabalik yo‘li emas. Bu yo‘l — ilmiy izlanish, ijodiy jasorat, milliy qadriyatlarni targ‘ib qilish, kitobxonlik madaniyatini rivojlantirish va she’riyat orqali qalblarga ezgulik ulashish yo‘lidir.

She’riyat va adabiyot maydonidagi ilk yutuqlar:

O‘g‘iloy adabiyotga faqat o‘quvchi yoki kuzatuvchi sifatida emas, balki ijodkor sifatida kirib kelgan yoshlardan biridir. U Buxoro davlat universitetida “Milliy qadriyatlar va ularning millat ma’naviyatidagi o‘rni” shiori ostida o‘tkazilgan Milliy she’riyat kechasida “Eng yaxshi g‘azalxon talaba” sifatida faxrli 1-o‘rinni qo‘lga kiritgan.

Bu yutuq uning mumtoz adabiyotga, g‘azal san’atiga, so‘z ohangi va ifoda madaniyatiga bo‘lgan mehrini ko‘rsatadi. Chunki g‘azalxonlik — faqat yoddan aytish emas. Bu — so‘zning ruhini his qilish, ohangni qalbdan chiqarish, misralardagi ma’no qatlamlarini tinglovchiga yetkazish san’atidir.

Shuningdek, “Mushoira” klubi tomonidan tashkil etilgan “She’riy duel” tanlovida faol ishtirok etib, faxrli 1-o‘rinni qo‘lga kiritgani ham uning ijodiy maydonda o‘z ovoziga ega ekanini ko‘rsatadi. “Zulfiyaxonim tavallud ayyomi”ga bag‘ishlangan onlayn tanlovda “Umrimning bahori” nomli she’ri bilan ishtirok etib, 2-o‘rinni qo‘lga kiritgani esa uning ayol ijodkorlar an’analariga hurmat bilan qarashini, she’riyatda nafislik va samimiyatni qadrlashini namoyon qiladi.

Ilmiy izlanish — adabiyotga mas’uliyat bilan qarash:

O‘g‘iloy Tuyboyeva ijodni ilmiy izlanish bilan uyg‘unlashtira olayotgan yosh adabiyotshunoslardan biridir. Uning zamonaviy sohalardan biri bo‘lgan kompyuter lingvistikasiga doir “Kompyuter lingvistikasida modellashtirish asoslari” nomli ilmiy maqolasi Qo‘qon davlat pedagogika instituti ilmiy xabarlarida chop ettirilgan.

Bu mavzu uning faqat an’anaviy adabiyot bilan cheklanmay, zamonaviy tilshunoslik, texnologiya va lingvistik tadqiqotlarga ham qiziqishini ko‘rsatadi. Chunki bugungi filolog nafaqat matnni o‘qiy olishi, balki uni zamonaviy ilmiy yondashuvlar orqali tahlil qila olishi ham kerak.

O‘g‘iloyning Turkiyada “Usman Azim’in Şiirlerinde Söz Sanatlarının Kullanımı” nomli ilmiy maqolasi turk tilida chop etilgani esa uning ilmiy izlanishlari xalqaro maydonga ham chiqayotganidan dalolat beradi. Shuningdek, “Til va adabiyot.UZ” jurnalida “Usmon Azim she’riyatida she’riy san’atlarning qo‘llanishi” nomli maqolasi chop ettirilgani uning o‘zbek adabiyotidagi badiiy san’atlarni chuqur o‘rganishga intilayotganini ko‘rsatadi.

Ilmiy rahbari N. Norova bilan hamkorlikda Buxoro davlat universitetining 95 yilligiga bag‘ishlangan “Russhunoslik va turkshunoslik: adabiy an’analar, madaniy transfer va tarjima” xalqaro forumida “Ibodat Rajabova she’riyatida badiiy mahorat masalasi” nomli maqolasi chop etilgani esa uning ilmiy doirasi kengayib borayotganidan darak beradi.

Bundan tashqari, “Ilm-fan xabarnomasi” xalqaro jurnalida Abdulla Qahhorning “Mayiz yemagan xotin” hikoyasidagi Mulla Norqo‘zi obrazi talqiniga bag‘ishlangan ilmiy maqolasi chop etilgani O‘g‘iloyning nasr tahlili, obrazlar mohiyatini anglash va badiiy matnga adabiyotshunos nigohi bilan yondashish salohiyatini ko‘rsatadi.

She’r — qalbdan sizilgan samimiyat:

O‘g‘iloyning she’rlari bir qancha tuman, viloyat va respublika miqyosidagi gazetalarda chop etilgan. “Buxoro universiteti” gazetasida “Ko‘zyosh”, “Munisam onam!”, “Azizim”, “Onam” kabi she’rlari, “Ezgulik” respublika gazetasida “Ayol” nomli she’ri, “Shofirkon ovozi” gazetasida “Hayot”, “Darmonsiz, ona” kabi ijodiy namunalari e’lon qilingan.

Bu she’rlar nomlaridanoq O‘g‘iloy ijodining asosiy ruhini anglash mumkin: ona mehri, hayot falsafasi, insoniy tuyg‘ular, ayol qalbi, dard va umid. Uning she’rlari samimiyligi, yurakdan chiqishi va hayotiy kechinmalarga yaqinligi bilan e’tibor tortadi.

“Iqtidorli yoshlar ijodidan” ijtimoiy tarmog‘ida “Ijodkor talaba” sifatida “Shamol so‘zlari”, “Onam”, “Buni hayot derlar” nomli she’rlari joylangan. “Mushoira” klubi tashabbusi bilan chop ettirilgan “Beg‘ubor yoshlik bitiklari” yosh ijodkorlar bayozida esa “O‘zbekiston bu”, “Darmonsiz, ona”, “Yurak titrasin” kabi she’rlari nashrdan chiqqan.

Bugungi kunda O‘g‘iloy muallifligidagi o‘ziga xos, samimiy va yurakdan sizilib chiqqan she’rlar jamlangan “Qalbim orzusi” nomli she’riy to‘plami nashrdan chiqqan. Ushbu to‘plamning taqdimot marosimi taniqli shoir-yozuvchilar, professor-o‘qituvchilar va ijodkorlar ishtirokida tantanali tarzda o‘tkazilgan. 50 nusxada chop etilgan bu she’riy to‘plam yosh ijodkor uchun katta e’tirof, katta quvonch va yangi ijodiy bosqichning boshlanishi bo‘ldi.

Kitobxonlik va milliy qadriyatlar targ‘ibotchisi:

O‘g‘iloy kitobni faqat o‘qiladigan manba emas, balki insonni tarbiyalaydigan, tafakkurini kengaytiradigan, qalbini poklaydigan ma’naviy maktab deb biladi. U kitob mutolaasi orqali dunyoqarashini boyitadi, fikrini teranlashtiradi va ijodiy tafakkurini rivojlantiradi.

U Dostoyevskiy ijodi bo‘yicha Ibn Sino nomidagi Buxoro viloyati axborot-kutubxonasida o‘tkazilgan targ‘ibotda ishtirok etib, sertifikat bilan taqdirlangan. Shuningdek, buyuk ma’rifatparvar jadid Abdurauf Fitrat xotirasiga bag‘ishlangan “Yosh Fitratshunos” intellektual tanlovida ham ishtirok etib taqdirlangan.

Navro‘z umumxalq bayrami munosabati bilan “Navro‘z — kitob va ma’naviyat bayrami” shiori ostidagi kitobxonlik tanlovida faxrli 2-o‘rinni qo‘lga kiritgani uning kitobxonlik faoliyati ham izchil davom etayotganini ko‘rsatadi.

O‘g‘iloy uchun milliy qadriyatlar, ona tili, adabiyot, vatanparvarlik va ma’naviyat bir-biridan ajralmas tushunchalardir. U yoshlarni ilm olishga, kitob o‘qishga, ma’naviy yetuk va vatanparvar bo‘lib ulg‘ayishga da’vat etadi.

Vatanparvarlik va notiqlik ruhidagi faoliyat:

O‘g‘iloy faqat ijodkor yoki ilmiy izlanuvchi emas, balki vatanparvar targ‘ibotchi sifatida ham faol. U Janubi-g‘arbiy maxsus okrugdagi harbiy qism bilan hamkorlikda yosh avlodni vatanparvarlik ruhida tarbiyalash maqsadida tashkil etilgan mahorat darsini katta ishtiyoq, shijoat va tajribasiga tayangan holda olib borgan.

Ushbu faoliyati uchun yuqori qo‘mondonlik va harbiy qism komandiri, podpolkovnik A. To‘rajonov tomonidan taqdirlangan. Bu e’tirof O‘g‘iloyning so‘zga, sahnaga, targ‘ibotga va yoshlar bilan ishlashga bo‘lgan salohiyatini yana bir bor namoyon qiladi.

Notiqlik san’ati yuqori bo‘lgan O‘g‘iloy “Yagona Vatan, yagona xalq bo‘lib, yangi hayot va kelajak yaratamiz” shiori ostida o‘tkazilgan “She’riyat shaydolari” tanlovining fakultet va universitet bosqichida faxrli 1-o‘rinni, viloyat bosqichida esa 3-o‘rinni qo‘lga kiritgan.

Bu yutuqlar uning sahnada o‘zini erkin tutishi, she’rni yurakdan his qilib ijro etishi, auditoriyani ruhlantira olishi va fikrni ta’sirli yetkazish qobiliyatiga ega ekanidan dalolat beradi.

Xalqaro e’tirof — “Yuksak ehtirom” ko‘krak nishoni:

O‘g‘iloy Tuyboyevaning mehnati, ijodi, ilmiy izlanishlari va ijtimoiy faolligi xalqaro miqyosda ham e’tirof etilgan. U Ilm-ma’rifat markazining 2025-yil 18-iyun sanasidagi 65-sonli buyrug‘iga asosan MDH miqyosida tashkil etilgan “YUKSAK EHTIROM” xalqaro ko‘krak nishoni bilan taqdirlangan.

Bu mukofot uning yosh bo‘lishiga qaramay, ilm, adabiyot, ijod, kitobxonlik va ma’rifat yo‘lida olib borayotgan izlanishlariga berilgan yuksak bahodir. Bunday e’tirof O‘g‘iloy uchun nafaqat faxr, balki yanada ko‘proq ishlash, yangi marralarni zabt etish va o‘z ustida tinimsiz izlanish mas’uliyatini ham yuklaydi.

Hayotidagi eng qadrli inson — onasi:

Har bir inson hayotida unga yo‘l ko‘rsatadigan, ruhlantiradigan, sabr va mehr timsoli bo‘lib yashaydigan inson bo‘ladi. O‘g‘iloy uchun bunday inson — uning onasidir.

Onasining sabr-toqati, matonati va cheksiz mehr-muhabbati O‘g‘iloyga doimo o‘rnak bo‘lib keladi. Hayotda qanday qiyinchiliklar uchramasin, ularni bardosh bilan yengib o‘tishga intilishi, har bir ishda farzandini qo‘llab-quvvatlashi va uning kelajagi haqida qayg‘urishi O‘g‘iloy qalbida chuqur iz qoldirgan.

O‘g‘iloyning har bir muvaffaqiyatidan onasi go‘yo uning o‘zidan ham ko‘proq quvonadi. Kichik yutuqlarini ham katta mamnuniyat bilan kutib oladi, uni yangi marralar sari undaydi. Onasining ishonchi va duolari unga kuch bag‘ishlaydi, maqsadlari sari intilishida ruhiy tayanch bo‘ladi.

Bir paytlar qiyinchilikka duch kelib, tushkunlikka tushganida onasi unga har qanday muvaffaqiyat ortida mehnat va sabr yotishini aytgan. Shu so‘zlar O‘g‘iloyga katta dalda bo‘lib, o‘ziga bo‘lgan ishonchini tiklagan. Natijada u harakat qilishda davom etgan va maqsadiga erishgan.

Shu bois O‘g‘iloy uchun ona — mehr, sabr, matonat va ishonch timsolidir.

Ilhom manbai — Muhammad Yusuf ijodi:

O‘g‘iloyni ilhomlantiradigan ijodkorlardan biri — Muhammad Yusufdir. Uning she’rlari samimiyligi, xalqchil ruhi va hayotiy haqiqatlarga boyligi bilan O‘g‘iloy qalbiga juda yaqin.

Muhammad Yusufning Vatan, ona, muhabbat va insoniylik haqidagi satrlari yosh ijodkorni chuqur o‘ylantiradi, yurakni uyg‘otadi va ijod qilishga ruhlantiradi. Shoirning sodda, ammo mazmunan teran misralari O‘g‘iloyga o‘z ustida ishlash, xalq qalbiga yaqin ijod yaratish va she’r orqali ezgulik ulashish uchun kuch bag‘ishlaydi.

Uning fikricha, haqiqiy she’r qalbdan chiqishi, xalq ruhiga yaqin bo‘lishi va insonni yaxshilikka chorlay olishi kerak. Aynan shu jihatlar O‘g‘iloy ijodida ham seziladi.

Hayotiy falsafasi va shaxsiy qadriyatlari:

O‘g‘iloyning hayotiy prinsipi — har qanday vaziyatda ham ezgulik qilish, sabrli bo‘lish va maqsad sari intilishdir. U insonning haqiqiy boyligi uning odobi, bilimi va boshqalarga qilgan yaxshiliklarida deb hisoblaydi.

U uchun ilm — yuksalish yo‘li. Odob — insoniylik ko‘zgusi. Ezgulik esa qalbning eng go‘zal ifodasidir. Shu sababli O‘g‘iloy doimo ilm olishga, atrofidagi insonlarga mehr bilan munosabatda bo‘lishga va oldiga qo‘ygan maqsadlari sari qat’iyat bilan harakat qilishga intiladi.

U ishonadiki, inson orzularidan voz kechmasa, mehnatdan cho‘chimasa va qalbidagi ezgulikni asray olsa, albatta muvaffaqiyatga erishadi.

“Bugun qiynalayotganingiz uchun taslim bo‘lmang! Zero, eng mustahkam daraxtlar ham eng kuchli shamollarda ildiz otadi.”

Bu fikr O‘g‘iloyning hayotga bo‘lgan munosabatini, sabrini va matonatini yorqin ifodalaydi. Uning nazarida qiyinchilik insonni sindirish uchun emas, kuchliroq qilish uchun keladi. Eng muhimi — taslim bo‘lmaslik, ildiz otish va yanada mustahkam bo‘lishdir.

Liderlik — mas’uliyatdan boshlanadi:

O‘g‘iloyning fikricha, lider bo‘lish uchun eng muhim fazilat — mas’uliyatdir. Chunki haqiqiy lider nafaqat o‘zining, balki atrofidagi insonlarning ishonchi, manfaatlari va kelajagi uchun ham javobgarlikni his qila oladi.

Mas’uliyatli lider qiyin vaziyatlarda muammolardan qochmaydi, aksincha, ularga yechim topishga intiladi. U o‘z so‘zida turadi, adolatli qarorlar qabul qiladi, jamoasiga o‘rnak bo‘ladi va boshqalarning fikrini hurmat qiladi.

O‘g‘iloy uchun liderlik — o‘zini ko‘rsatish emas, boshqalarga foyda berishdir. U muvaffaqiyatni faqat shaxsiy yutuq deb bilmaydi, balki uni jamoa mehnatining natijasi sifatida qadrlaydi. Shu bois u “Mushoira” klubi koordinatori sifatida yosh ijodkorlarni birlashtirish, ularning iste’dodini qo‘llab-quvvatlash va adabiy muhitni rivojlantirishga intiladi.

Ustozlarga minnatdorlik — ilm yo‘lidagi yorug‘ chiroqlar:

O‘g‘iloy o‘z hayotida ustozlarning o‘rnini juda yuksak qadrlaydi. Ona tili va adabiyotga bo‘lgan cheksiz mehrni sinf rahbari hamda fan ustozi Bozorova Sharifadan o‘rgangan. Maqsadlar sari qat’iyat bilan intilishni abituriyentlik davrida repetitorlik qilgan ustozi Jasur Usmonovdan olgan.

Universitetda ilm-fan, adabiyot va ijodga mehr-muhabbatni ilmiy rahbari Nasiba Norovadan o‘rgangan. Jamoat ishlarida faol qatnashish va yangi tashabbuslarni qo‘llab-quvvatlashni Bekova Nazzora ustozidan, samimiylik, mas’uliyat va mehnatsevarlikni Rajabova Ma’rifat ustozidan, hayotning falsafiy mohiyatini teran anglashni Dilshod Rajabov ustozidan, muvaffaqiyatsizlikdan sinmay olg‘a intilishni Qodirova Ro‘zigul ustozidan, ilm yo‘lida fidoyi bo‘lishni Ra’no Rajabova ustozidan o‘rgangan.

U barcha ustozlariga chuqur minnatdorlik bildiradi. Chunki bugungi yutuqlari, ilmiy izlanishlari, ijodiy jasorati va hayotga qarashlarida ustozlarining mehnati, duosi va yo‘l-yo‘riqlari muhim o‘rin tutadi.

O‘g‘iloy uchun ustoz — faqat bilim beruvchi inson emas. Ustoz — qalbga nur soluvchi, yo‘l ko‘rsatuvchi, imkoniyatlarni uyg‘otuvchi va inson hayotida o‘chmas iz qoldiruvchi zotdir.

Kelajak orzulari — ilm, ijod va ota-ona roziligi sari:

O‘g‘iloy eng avvalo bakalavr bosqichini imtiyozli diplom bilan tamomlashni, bilim va salohiyatini yanada rivojlantirish maqsadida magistratura bosqichida tahsil olishni niyat qilgan. Chunki u ilm olish va o‘z ustida ishlashni muvaffaqiyat sari eltuvchi eng muhim yo‘l deb biladi.

Shuningdek, xalqaro va milliy til sertifikatlarini qo‘lga kiritib, zamon talablariga mos, raqobatbardosh mutaxassis bo‘lishni istaydi. Kelajakda o‘z kasbining yetuk mutaxassisi sifatida jamiyat taraqqiyotiga munosib hissa qo‘shish, ilm yo‘lida yangiliklar eshigini ochish uning katta maqsadlaridan biridir.

Ammo uning orzulari faqat shaxsiy yutuqlar bilan cheklanmaydi. O‘g‘iloy uchun eng ezgu orzulardan biri — onasini yanada baxtli inson qilish, uning mehr-muhabbati va cheksiz fidoyiligiga munosib farzand bo‘lishdir. Otasining ishonchini oqlash, ota-onasi faxrlanadigan farzand bo‘lib voyaga yetish esa uning uchun katta mas’uliyat va sharafdir.

U uchun eng katta e’tirof — odamlar uning ortidan:

“Ota-onasiga rahmat.”

deya olishi.

Bu orzu O‘g‘iloyning qalbidagi tarbiya, odob, minnatdorlik va ota-onaga bo‘lgan cheksiz hurmatni ko‘rsatadi.

Yoshlar uchun aytadigan so‘zi:

O‘g‘iloy yoshlarga eng avvalo orzularidan voz kechmaslikni, har bir qadam va har bir mehnat ularni maqsadlariga yaqinlashtirishini eslatadi. U o‘ziga ishonish, vaqtni qadrlash va kelajakni bugundan qurishni muhim deb biladi.

“Orzularingizdan voz kechmang. Har bir qadam, har bir mehnat sizni maqsadingizga yaqinlashtiradi. O‘zingizga ishoning va kelajagingizni bugundan qurishni boshlang.”

Bu fikr uning o‘z hayot yo‘lida amal qilayotgan asosiy chaqiriqlaridan biridir. Chunki u mehnat, sabr va qat’iyat insonni yuksaltirishiga ishonadi.

O‘g‘iloy Tuyboyeva o‘z faoliyati, ilmiy izlanishlari, she’riyati, kitobxonlik targ‘iboti va milliy qadriyatlarga bo‘lgan sadoqati bilan bitta haqiqatni isbotlamoqda: so‘zga oshno qalb hech qachon jim turmaydi — u ezgulik, ma’rifat va umid bo‘lib jamiyatga nur taratadi.

U bugun yosh adabiyotshunos, ijodkor shoira, kitobxonlik targ‘ibotchisi va mas’uliyatli talaba sifatida o‘z yo‘lini qat’iyat bilan davom ettirmoqda. Uning qalbida she’r bor, qo‘lida kitob bor, yo‘lida ustozlar duosi bor, orzularida esa ilm, ijod va ota-ona roziligi mujassam.

Aynan shuning uchun ham O‘g‘iloy o‘zini faqat filologiya talabasi sifatida emas, balki ona tilimiz, adabiyotimiz, milliy qadriyatlarimiz va yoshlar ma’naviyati yo‘lida xizmat qilishga bel bog‘lagan ijodkor avlod vakili sifatida namoyon etmoqda.